تأثیر آموزش راهبردهای شناختی براصلاح مشکلات بیان نوشتاری دانش آموزان نابینا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیارگروه علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد روان‌شناسی تربیتی ،دانشگاه پیام نور،تهران، ایران.

چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر آموزش راهبرد های شناختی بر اصلاح مشکلات بیان نوشتاری دانش آموزان نابینای مقطع ابتدایی انجام شد. این پژوهش یک مطالعه شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون_ پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموز نابینا دوره دوم مقطع ابتدایی شهر اصفهان در سال تحصیلی1402-1401 در نظر گرفته شد که 31 نفر بودند. با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس تعداد 20 نفر دانش آموز نابینای کلاس پنجم و ششم به عنوان نمونه انتخاب و با انتساب تصادفی در دوگروه آزمایش و کنترل 10 نفری جایگزین شدند. آموزش راهبردهای شناختی در 40 جلسه 45 دقیقه ای و در پنج مرحله برای گروه آزمایش اجرامورد پیگیری قرار گرفت . در این پژوهش از پرسشنامه بیان نوشتاری آدم زاده (1386) مبتنی بر برنامه جلسات آموزشی اقتباس شده از انگلرت (1990) استفاده شد. داده ها با روش تحلیل کوریانس چند متغیری با به کارگیری نرم افزار spss 23 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که گروه آزمایش و کنترل در بیان نوشتاری تفاوت معناداری داشتند )01/0P< ( و آموزش برنامه (power ) اثر مثبت و معنا داری داشته است. بنابراین می توان چنین نتیجه گرفت که آموزش راهبرد های شناختی بر اصلاح مشکلات بیان نوشتاری دانش آموزان نابینا اثر دارد و می تواند به عنوان یک روش کارآمد در اصلاح مشکلات بیان نوشتاری دانش آموزان نابینا مفید و مؤثر باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

The Effect of Teaching Cognitive Strategies to Correct Written Expression Problems Blind Students

نویسندگان English

nafiseh rafiei 1
Marzieh Beygi Habib Abadi 2
1 Assistant Professor, Department of Educational Sciences & pyschology, Payame Noor University, Tehran, Iran.
2 MA in Educational Psychology, Payame Noor University, Tehran, Iran.
چکیده English

The present study was conducted with the aim of investigating the effect of teaching cognitive strategies on correcting the problems of written expression of blind elementary school students. This research was a quasi-experimental study with a pre-test-post-test design with a control group. The statistical population included all blind students of the second year of elementary school in Isfahan city in the academic year of 2023- 2024, which were 31 people. Using available sampling method, 20 blind students of fifth and sixth grade were selected as samples and replaced by random assignment in two experimental and control groups of 10 people. Cognitive strategies training was conducted in 40 sessions of 45 minutes and in five stages for the experimental group. In this research, the written expression questionnaire of Adamzadeh (2016) based on the program of educational sessions adapted from Englert (1990) was used. The data were analyzed by multivariate correlation analysis using spss 23 software. The results showed that the experimental and control groups had a significant difference in written expression (P<0.01) and the training program (power) had a positive and significant effect. Therefore, it can be concluded that the training of cognitive strategies improves the problems of written expression. Blind students has an effect and can be useful and effective as an efficient method in correcting the problems of written expression of blind students.

کلیدواژه‌ها English

teaching cognitive strategies
blind students
problems of written expression
منابع
آدم زاده، فاطمه. (1386). تأثیر آموزش راهبردهای شناختی بر درمان اختلال بیان نوشتاری دانش‌آموزان. نشریه کودکان استثنایی (68 و 69) 11-2.
اصلانی، حسن، علیوندی وفا، مرضیه، پناه علی، امیر. (1402). مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی و تنظیم هیجان بر بهزیستی روان‌شناختی دانش‌آموزان پسر دارای عملکرد تحصیلی پایین دوره دوم تحصیلی. مجله علوم روان‌شناختی.22 (127)1374-.1353 DOI:10.52547/JPS.22.127.1353
اریغ، عدنان. (1402) بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی بر کاهش اهمال‌کاری تحصیلی دانش‌آموزان با میانجی‌گری خودتنظیمی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. پیام نور استان هرمزگان. مرکز پیام نور بین‌المللی کیش.
بختیاری رنانی، اعظم، یاریان کوپایی، مهدی. (1402). تأثیر آموزش الکترونیکی بر اختلال بیان نوشتاری در دانش‌آموزان در دوران همه‌گیری کرونا. فصلنامه علمی دانش انتظامی چهارمحال بختیاری.41(11)23-48.
بهرامی، فاطمه. آدمزاده، فاطمه. مختاری، سمانه. (1390). تأثیر دو روش آموزش راهبردهای شناختی بر اساس مدل انگلرت و مدل سکستون در کارآمدی بیان نوشتاری دانش‌آموزان ابتدایی با علائم بیان نوشتاری. فصلنامه ایرانی کودکان استثنایی 11(1)23-32DOR:20.1001.1.16826612.1390.11.1.2.0
بهزاد پور، محمد، حسینی، سید حسن و میرزایی، اسفندیار. (1401). طراحی مرکز فرهنگی نابینایان و کم‌بینایان در شهر قزوین با تأکید بر پایداری اجتماعی. شانزدهمین کنفرانس ملی مهندسی عمران، معماری و توسعه شهری بابل.
حبیب زاده، عباس، حسن‌زاده، مرتضی و لطفی سرابی، فرشته. (1402). اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی بر سطوح درک مطلب خواندن متون روایی و اطلاعاتی با رویکردی پویا. مجله پژوهش در روش‌های آموزش.1 (2)47-52. DOI:10.22091/JIRM.2023.8776.1000
خالق پناه، سمانه. (1402). اثربخشی آموزش حل مسئله و تقویت کارکردهای شناختی بر دامنه توجه و یادگیری ریاضی دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری دوره ابتدایی شهر برازجان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. موسسه آموزش عالی خرد. بوشهر.
ریاضی، عباس. (1400). اطلاعات عمومی برای والدین و مربیان کودکان نابینا و کم‌بینا. مجله تعلیم و تربیت استثنایی،21(4)،21-26.
زلفی، وحیده، حسینی نسب، سید داوود و آزموده، معصومه. (1401). اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی فراشناختی بر میزان بازشناختی و حافظه کاری دانش‌آموزان ابتدایی دارای اختلال ویژه یادگیری از نوع خواندن. فصلنامه تعلیم و تربیت. 38(51). DOI: 20.1001.1.10174133.1401.38.3.2.4
سفری وصال، مروارید. (1397). علل و عوامل ضعف املای دانش‌آموزان با آسیب بینایی و راهکارهای آموزشی برای بهبود املانویسی. مجله تعلیم و تربیت اسلامی،18(3)،43-56.
عباس پور ناورود، صغری. (1400). تأثیر عملکرد راهبرهای خودتنظیمی بر بهبود مهارت خواندن در دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری ویژه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. استان گیلان. مرکز پیام نور آستانه اشرفیه.
علیپور فتحکویی، پریسا. (1402). تأثیر راهبردهای یادگیری شناختی و فراشناختی و خود تسلط یابی تحصیلی بر کاهش اضطراب داوطلبان کنکور. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه پیام نور استان گیلان. مرکز پیام نور آستارا.
فولادوند، نگار، فرهاد زاده شوشتری، فروغی و دهقان، زیبا. (1402). بررسی نقش متغیرهای شناختی و فراشناختی در عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان. مجله پیشرفت‌های نوین در روانشناسی علوم تربیتی و آموزش‌وپرورش.6(62)467-481. DOI:10.34091/JNAP.2023.4223.1200
کمالی، نوشین و عاشوری، محمد. (1400). بررسی اثربخشی برنامه آموزشی جهت‌یابی و حرکت بر بهزیستی روان‌شناختی دانش‌آموزان نابینا. نشریه توانمندسازی کودکان استثنایی،12(3) 30-21. DOI: 10.22034/CECIRANJ.2021.261097.1501
مسیبی، حسین. (1402). اثربخشی راهبردهای شناختی بر اختلال نوشتاری دانش‌آموزان ابتدایی مدارس دولتی ناحیه 4 تبریز. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. مؤسسه آموزش عالی علم و فن‌آوری شمس. گروه علوم انسانی.
نریمانی، محمد. عینی، ساناز و نیازی، ژیلا. (1401). مقایسه پردازش شنیداری و حافظه افراد نابینا و بینا: مرور سیستماتیک. فصلنامه روانشناسی افراد استثنایی. 12(48).147-171. DOI: 10.22054/jpe.2023.71794.2532
نعمتی، شهروز، میرنسب، میر محمد، باردل، محمد و ابراهیمی، وحیده. (1401). تأثیر راهبردهای شناختی بر عملکرد خواندن دانش‌آموزان دارای اختلال ویژه یادگیری. مطالعات روان‌شناختی،18(3)91-97.DOI: 10.22051/PSY.2022.38653.2549
 
References
Aslan, C., & Cakmak, S. (2021). A cross- sectional examination of the written expression skills of students with low vision. Visual impairment and their sighted peer. Acta Educationis Generalis. 12(2022). DOI: 10.2478/atd-2022-0027
Earnhardt uno skar, G., Graham, S., & Huebner, A. (2022). Learning Loss during the COVID-19 Pandemic and the Impact of Emergency Remote Instruction on First Grade Students’ Writing: A Natural Experiment. Journal of Educational Psychology. 114(7).1553-1567. Doi.org/10.1037/edu0000701.
Golley, A. M. (2015). Teaching Writing for Students with Learning Disabilities in an Inclusive Classroom Setting: A Curriculum Development Project. A Senior Honors Thesis. The College at Brockport.
Lynne. L., Prem-Sentill, M., & Constable, P.A (2024). A systematic review of the impact of childhood vision impairment on reading and literacy in education. Journal of Optometry in Elsevier. 17(2).1-10. DOI: 10.1016/j.optom.2023.100495
Mulenga, A., & Muzata, K. K. (2020). Reading and writing braille grade 2: conceptual understanding and experiences of grade 4 learning with visual impairment in Ndola. Journal of Lexicography and Terminology. 4(2). 77 - 104. https://journals.unza.zm/index.php/jlt/article/view/306
Rosario, P., Carlos Nunez, j., Vallejo, G. cunha. j. rodriguez, C., & Funders, S. (2019). The impact of three types of writing intervention on students’ writing quality. PLOS ONE. 14(27.)1-27. Doi.org/10.1371/journal.pone.0218099
Sidiq. U., & Aini, N. (2019). Pattern of Islamic moral development for children with special needs (blind). Journal of Islamic Education (JIE). 4 No. 79-98. Doi.org/10.29062/jie.v4i1.113
Nordness, P.; Hagaman, J.; Herskovitz, R& Leader-Janssen, E(2019) "POWER UP: A Persuasive Writing Strategy for Secondary Students with Emotional and Behavioral Disorders".Special Education and Communication Disorders Faculty Publications. 25. https://digitalcommons.unomaha.edu/spedfacpub/25
Prihastuti, L. P. R., Padmadewi N. N., & Ramendra D. P. (2020). The effect  of ‘power’ as an instructional writing strategy on students’ writing skill across gender. Journal of Educational Research and
 Evaluation. 4(1). 17-26. https://ejournal.undiksha.ac.id/index.php/JERE