مقایسۀ میزان افسردگی و پرخاشگری در میان برادران و خواهران سالم 12-6 ساله کودکان درخودمانده و اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

هدف: هدف این پژوهش مقایسه میزان پرخاشگری و افسردگی در میان برادران و خواهران سالم 12-6 ساله کودکان درخودمانده و اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی شهر تهران در سال تحصیلی 91-90 است. روش این پژوهش از نوع کاربردی و شیوه‏ی انجام آن زمینه­ای است. جامعه آماری این پژوهش را برادران و خواهران سالم 12-6 ساله کودکان درخودمانده و مبتلا به نارسایی توجه/ بیش­فعالی تشکیل می­دهند. نمونه‏ی آماری، حجم و نحوه گزینش آن: تعداد نمونه 14 نفر از برادران و خواهران که 7 نفر مربوط به گروه درخودمانده و 7 نفر مربوط به گروه نارسایی توجه/بیش فعالی بود که از نمونه‏گیری دردسترس استفاده شد. روش جمع‏آوری داده‏ها و ابزارهای آن: داده­های پژوهش با استفاده از پرسشنامه هنجاریابی شده آخنباخ، فرم والدین، جمع‏آوری گردید. روش آماری: داده‏های گردآوری شده در دو بخش آمار توصیفی (فراوانی، درصد، درصد تراکمی و...) و آمار استنباطی (T مستقل) 05/0P=  تجزیه و تحلیل گردید. یافته‏ها: نتایج نشان داد که میزان پرخاشگری برادران کودکان درخودمانده بیش از برادران کودکان بیش فعال است. اما در میزان افسردگی برادران دو گروه تفاوتی مشاهده نشد. و میزان افسردگی و پرخاشگری در میان خواهران گروه درخودمانده بیش از گروه بیش فعال است. به طور کلی می­توان نتیجه گرفت که میزان پرخاشگری و افسردگی در میان برادران و خواهران کودکان درخودمانده بیش از برادران و خواهران کودکان بیش فعال است. با توجه به اینکه میزان پرخاشگری و افسردگی در میان برادران و خواهران کودکان درخودمانده بیشتر از گروه بیش فعال بود، لذا تدوین راهکارهایی برای والدین این کودکان در جهت پیشگیری از بروز پرخاشگری و افسردگی مفید می­باشد.

کلیدواژه‌ها


منابع فارسی
ایمان زاده، حمیرا. (1377). مقایسه ویژگی‏های شخصیتی مادران پسران اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی و مادران پسران عادی مقطع ابتدایی شهر تهران77-1376. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی.
حبرانی، پریا و بهدانی، فاطمه و علاقبند راد، جواد. (1384). ارتباط خانوادگی اختلال بیش فعالی و کمبود توجه با اختلال افسردگی اساسی در مبتلایان به اختلال بیش فعالی و کمبود توجه مراجعه کننده به درمانگاه روان‏پزشکی اطفال بیمارستان دکتر شیخ مشهد در نیمه دوم سال 1382. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان. دوره هفتم، شماره 2.ص 36-31
دادستان، پریرخ. (1388). روان‏شناسی مرضی تحولی از کودکی تا بزرگسالی. تهران: انتشارات سمت.
رافعی، طلعت. (1387). اتیسم، ارزیابی و درمان. چاپ دوم. تهران: نشر دانژه.
رسولی، سهیلا. (1386).بررسی ویژگی‏های زیستی، شناختی، روانی- اجتماعی والدین کودکان خودمانده و درخودمانده(14-6) شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران.
سیف نراقی، مریم و نادری، عزت‏الله. (1389). روش‏های تحقیق و چگونگی ارزشیابی آن در علوم انسانی(با تأکید بر علوم تربیتی). تهران: نشر ارسباران.
شریفی درآمدی، پرویز. (1381). روان‏شناسی کودکان استثنایی، جلد دوم. تهران: انتشارات روان‏سنجی.
شیخ­پور، محمود و درویش­کوهی، محمود. (1386). مهارت‏های مواجهه با هیجانات و عواطف در کودکان. تهران: انتشارات تندیس علم.
علیزاده، حمید. (1386). اختلال نارسایی توجه / فزون جنبشی: ویژگی‏ها، ارزیابی و درمان. تهران: انتشارات رشد.
کاپلان، سادوک. (1382). خلاصه روان پزشکی، علوم رفتاری/ روانپزشکی بالینی.(ترجمه حسن رفیعی، فرزین رضاعی).جلد اول. تهران: نشر ارجمند.
مش، اریک جی. و وولف، دیوید ای. (1389). روان‏شناسی مرضی کودک. (مترجم: محمد مظفری مکی آبادی، اصغر فروع الدین عدل). تهران: انتشارات رشد.
مینایی، اصغر. (1384).انطباق و هنجاریابی سیاهه رفتاری کودک آخنباخ، پرسشنامه خودسنجی و فرم گزارش معلم. پژوهش در حیطه کودکان استثنایی 19، سال ششم، شماره 1. بهار 85/ 558- 829.
ناصح، هما. (1388). همراه با اتیسم، از تشخیص تا درمان. چاپ اول. تهران: نشر دانژه.
نریمانی، محمد و آقامحمدیان، محمدرضا و رجبی، سوران. (1386). مقایسه سلامت روانی مادران کودکان استثنایی با سلامت روانی مادران کودکان عادی. فصلنامه اصول بهداشت روانی، سال نهم. شماره 33 و 34. ص 24-15.
هاردمن. مایکل ام، درو.کلیفورد جی، اگن. ام.وینستون. (2004). روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی(ترجمه حمید علیزاده، کامران گنجی، مجید یوسفی لویه، فریبا یادگاری، 1389). تهران: نشر دانژه.
منابع لاتین
Aronson ,S (2009).Am I my brothers keeper? Challenges for the sibling of autistic children. Journal of infant, child and adolescent psychotherapy, 49- 56.
Farber, Susan.A (2010).Effect of sibling in Children with Autism.university of California
Huber, Jessica Sarah(2010). The Mediating Effect Of Sibling Warmth on Parental Stress in Families With Children Who Have Attention Deficit Hyper Activity Disorder.
Mascha, K., & Boucher, J. (2006). Preliminary investigation of a qualitative method of examining siblings’ experiences of living with a child with ASD. The British Journal of Developmental Disabilities, 52, 19-28.
Mikami. Amori Yee & Pfiffner.Linda J(2008). Sibling Relationship Among Children with ADHD. Journal of Attention Disorders.
Orsmond, G.I., & Seltzer, M.M. (2009).Adolescent siblings of individuals with an autism spectrum disorder: Testing a diathesis-stress model of sibling well-being.Journal of Autism and Developmental Disorders, 39, 1053-1065.
Rivers, W. & Stoneman, Z. (2008). Child temperaments, differential parenting, and the sibling relationship of children with autism spectrum disorder. Journal of autism and developmental disorder, 38, 1740 -1750
Rivers, J.W., & Stoneman, Z. (2003). Sibling relationships when a child has autism: Marital stress and support coping. Journal of Autism and Developmental Disorders, 33, 383-394
Kua, H. Y, Orsmond, G. I , & Seltzer, M. M (2009). Sibling of individual with on autism spectrum disorder. Autism 59- 80.
Ross, P. & Cuskelly, M. (2006). Adjustment, sibling problem and coping stratrgies of brothers and sisters of children with autistic spectrum disorder. Journal of intellectual & Developmental Disability, 77- 86.